Maqolalar va kitoblar
“AMANAH CONSULTING GROUP” MCHJ a’zolari tomonidan yozilgan maqola va kitoblar
Исломий молия асослари (Fundamentals of Islamic Finance)(kitob)
Muallif: Е.А. Байдаулет
Taqrizchilar: Аҳмаджон Солиев, Ҳамидулла Аминов, Ботирхўжа Жўраев,
5-qism muallifi: Xusan Xasanov
Мазкур китоб олий ўқув юртлари талабалари, тадқиқотчилар ва кенг жамоатчилик учун мўлжалланган бўлиб, иқтисодчи Б. Жўраев томонидан исломий молия соҳасида ўзбек тилига таржима қилинган иккинчи асар ҳисобланади. Китобдан исломий молиялаштиришнинг назарий асослари, механизмлари, маҳсулотлари, шу соҳа билан шуғулланадиган халқаро ташкилотларга оид маълумотларни топишингиз мумкин.
2019-yil
Islom moliyasining markaziy osiyadagi holati va rivojlanish istiqbollari
Muallif: Xasanov Xusan Vaxabovich, Olimova Laziza Ulugʻbekovna
Ushbu maqolada islomiy moliya dunyodagi dolzarb masalalardan biri boʻlib, uning yutuqlari, shuningdek, uning afzalliklari tahlil qilingan. Markaziy Osiyo mamlakatlarida mavjud boʻlgan islomiy moliyalashtirish tizimining holati muhokama qilingan. Maqola islomiy moliyalashtirish sohasida qator xorijiy istiqbollarni ham tahlil qilgan.
2025-yil
The Role Of Waqf In Socio-Economic Development: Global Experiences And Cash Waqf Opportunities In Uzbekistan
Muallif: Tursunov Iskandar, Xasanov Xusan
Vaqf, islom moliyasidagi ajralmas institut bo‘lib, ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanishda muhim rol o‘ynaydi, ta’lim, sog‘liqni saqlash va qashshoqlikni kamaytirish kabi muhim xizmatlarni taqdim etadi. Ushbu maqola Turkiya, Malayziya va Indoneziyadagi real vaqf modellarini ko‘rib chiqadi, zamonaviy adaptatsiyalar, jumladan, naqd vaqf tashabbuslarini hisobga olgan holda ijtimoiy farovonlikka hissa qo‘shish imkoniyatlarini yoritadi. O‘zbekistonda vaqf sektori hozirda «Vaqf xayriya jamoat fondi» tomonidan nazorat qilinadi, u vaqf mulklari va diniy ob’ektlarda yig‘ilgan xayriyalarni boshqaradi. Ushbu tadqiqot O‘zbekistonning vaqf boshqaruvi holatini tahlil qiladi, global miqyosdagi muvaffaqiyatli vaqf modellarini ko‘rib chiqadi va vaqf sektorining mamlakatdagi ijtimoiy-iqtisodiy ta’sirini oshirish bo’yicha amaliy takliflarni beradi, bunda ayniqsa naqd vaqf salohiyatiga e’tibor qaratiladi.
2025-yil
Misr Arab Respublikasida Islom Banklari Faoliyati
Muallif: Xusan XASANOV, Olimboy Tohirovich DAVLATYAROV
Ushbu maqolada Misr Arab Respublikasidagi islom banklari faoliyati yo‘lga qo‘yilishi va rivojlanishini yoritib berish va shu bilan birga soha faoliyatining rivojlanishi uchun to‘siq bo‘lgan omillar va noto‘g‘ri xatti-harakatlarni o‘rganish orqali O‘zbekistonda ham istiqboli porloq islom banklarini yaratish olg‘a surilgan.
2020-yil
Islom moliyasi asoslari fanidan o'quv qo'llanma
Muallif: R.V. ABDULLAEV
X. V. XASANOV Z. R. SODIKOV
Annotatsiya: Mazkur O‘quv qo‘llanma 70411101 – Islom iqtisodiyoti va moliyasi mutaxassisligi magistratura bosqichi talabalariga mo‘ljallangan bo’lib, “Islom moliyasi asoslari” fani bo‘yicha nazariy va amaliy bilim va ko‘nikmalarni oshirish maqsad qilingan.
2023-yil
Banklarda Innovatsiyalarni Joriy Etish Muammolari
Muallif: Xusan Xasanov
Ushbu maqolada Islom Taraqqiyot Banki vakili Xusan Xasanov bank sohasidagi innovatsiyalarni joriy etish muammolarini tahlil qilgan. Kuchli raqobat sharoitida innovatsion jarayonlar muhimligi yoritilgan. Muallif bank innovatsiyasini yangi yoki oʻzgartirilgan bank mahsulotlari, xizmatlari va texnologiyalar orqali taqdim etiladigan yuqori sifatli xizmatlar deb ta’riflaydi. Innovatsiyalarni joriy etish uchun toʻrtta asosiy taklif ilgari surilgan: bozor tahlili, innovatsion strategiya, mahsulotni ilgari surish va natijalarni baholash. Muallif innovatsiyalarni texnologik, tashkiliy va marketing jihatdan tasniflaydi. Maqola barqaror innovatsion tizim yaratish zarurligini asoslaydi.
2022-yil
Milliy Innovatsion Tizim Rivojlanishining Xorijim Mamalakatlar Tajribasi
Muallif: Xusan XASANOV
Globalashuv sharoitida xorijiy mamlakatlarning innovatsion rivojlanish xususiyatlari, rivojlanish tendensiyalari va ustuvor yoʻnalishlari koʻrib chiqilgan.
2022-yil
Takaful – Islomiy Sugʻurta Tizimi Sifatida
Muallif: Xusan Xasanov, Shohsuulton Mirzaev
Ushbu maqolada bugungi kunda sug‘urta sohasining biznes va moliyaviy ekotizimning ajralmas qismi ekanligi ta’kidlangan. Unda islomiy moliyalashtirishning tezkor rivojlanishi an’anaviy moliyaviy operatsiyalarga shariat talablariga mos muqobillikni talab qilgani, «Islomiy sug‘urta» yoki takoful shu talabga javob berishi yoritilgan. Maqolada takofulning shariat tamoyillariga muvofiq ishlashi va an’anaviy sug‘urta bilan solishtirganda afzalliklari, shuningdek, takoful va qayta takoful bozorining rivojlanishi, uning jahon bo‘yicha o‘sish ko‘rsatkichlari, Saudiya Arabistoni, Turkiya va Malayziya kabi mamlakatlardagi tajribasi tahlil qilingan. Shu bilan birga, O‘zbekistonda takoful sug‘urta tizimi bo‘yicha huquqiy hujjatlarning mavjud emasligi va o‘zaro (ikki tomonlama) sug‘urta bo‘yicha amalga oshirilgan harakatlar, shuningdek, O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2019 yil 5 apreldagi F-5464-sonli farmoyishi bilan tasdiqlangan fuqarolik qonunchiligini takomillashtirish konsepsiyasida o‘zaro sug‘urta instituti rivojlanishiga e’tibor qaratilganligi yoritilgan. Maqola takoful sug’urtasini shakllantirishda islom moliyasi va bankchiligi sohalarida islohotlar zarurligini ta’kidlab, ijobiy ko’rsatkichlarga ega islomiy sug’urta bozorini rivojlantirish umumiy iqtisodiy o’sishga hissa qo’shishini xulosa qiladi.
2020-yil
Bank Tizimidagi Islohotlar
Muallif: Xusan Xasanov
Ushbu intervyu O‘zbekiston Respublikasining bank faoliyatini tartibga soluvchi yangi tahrirdagi qonunlarning islom moliyasi va bank ishi rivojlanishiga ta’sirini baholaydi. Maqolada islom banklari faoliyatiga to‘sqinlik qilayotgan omillar, jumladan, bank faoliyatini tartibga soluvchi qonunlar, Soliq va Fuqarolik kodekslaridagi muammolar ko‘rib chiqilgan. Shuningdek, qo‘shni davlatlardagi islom moliyasining rivojlanish holati O‘zbekistonga nisbatan ancha ilg‘or ekanligi ta’kidlangan (Qozog‘iston, Tojikiston, Qirg‘iziston misolida). Intervyuda O‘zbekistonda islom moliyasi bo‘yicha mintaqaviy markazga aylanish uchun ulkan salohiyat mavjudligi va Markaziy bank hamda tegishli tuzilmalarning ushbu yo‘nalishni rivojlantirishga ko‘maklashishi kerakligi ta’kidlanadi.
2019-yil
Foiz stavkasi va inflatsiya daraajasi o'rtasidagi bog'liqlikning islomiy moliyalashtirish jihatidan tahlili (245-sahifa)
Muallif: Xusan Xasanov, Olimboy Davlatyarov
Ushbu maqolada an’anaviy iqtisodiyotdagi foiz stavkasi va inflyatsiya tushunchalari, ularning bir-biriga bog’liqligi islom moliyasi nuqtai nazaridan o’rganilgan. Maqola inflyatsiyaning yuqori darajasi aholi turmush sharoitini qiyinlashtirishi va xorijiy investorlarni investitsiya qilishdan qaytarishi mumkinligini ta’kidlaydi. Unda foiz stavkasining o’zi inflyatsiyaning sababchisi ekanligi g’oyasi ilgari surilgan va AQSh, O’zbekiston, Qozog’iston misolida ushbu ikki ko’rsatkich o’rtasidagi to’g’ri proporsional bog’liqlik grafiklar orqali ko’rsatilgan. Xulosa qilib aytganda, maqolada mamlakat moliyaviy tizimidan foizni olib tashlash va pulni faqat talab orqali ko’paytirish, bu esa inflyatsiyaning oldini olish va iqtisodiy barqarorlikni ta’minlashga yordam berishi taklif qilingan. Shuningdek, moliyaviy inqirozlardan xoli bo’lgan islomiy aktivlarning afzalliklari qayd etilgan.
2019-yil
Аҳлоқий (Исломий) Молиялаштириш Тизими – Инновацион Молиялаштириш Воситаси Сифатида (Ўзбекистон Ва Мдҳ Мисолида)
Muallif: Xasanov Xusan Vaxabovich
Ushbu maqolada islomiy moliyalashtirish tizimining rivojlanish tarixi va MDH davlatlaridagi bugungi holati, shuningdek uning afzalliklari tahlili va istiqbollari haqida so‘z boradi. Maqolada islomiy moliyalashtirish tizimini O‘zbekiston Respublikasida joriy qilish istiqbollari ham tahlil qilinadi.
2017-yil
IBR guruhi bilan O‘zbekiston Respublikasining hamkorligi
Muallif: Xusan Xasanov
Ушбу мақола 2003 йилдан ҳозирги кунга қадар Ўзбекистон Республикасининг Ислом тараққиёт банки (ИТБ) вакиллари билан ҳамкорлигига бағишланади. Шунингдек, мақолада ИТБ вакиллари фаолиятининг иқтисодиёт тармоқлари билан ҳамкорлиги таҳлил қилинган.
2016-yil
A Comparative Analysis on Takaful Acts between Malaysia and Indonesia(Malayziya va Indoneziya Takaful Qonunlari o'rtasidagi Qiyosiy Tahlil)
Muallif: Wan Norhayate Wan Daod, Noor Mizan Arifin, Fakhrul Anwar Zainol, Fauzilah Salleh, Erwin Noekman
Ushbu maqola Malayziya va Indoneziyadagi takaful (Islom sug’urtasi) qoidalarini taqqoslaydi. Tadqiqot besh bosqichda, jumladan asosiy tamoyillarni ishlab chiqish, sanoat muhokamasi va ma’lumotlarni tahlil qilish orqali o’tkazildi. Oltita umumiy takaful kompaniyasi (har bir mamlakatdan uchtasi) tanlab olindi.Natijalar shuni ko’rsatdiki, Malayziyadagi takaful qoidalari IFSA 2013 bilan to’liq tartibga solinadi. Aksincha, Indoneziyadagi UU40 ham takaful, ham an’anaviy sug’urtaga tegishli bo’lib, uning batafsil tushuntirishlari POJKda keltirilgan. Amaliyotchilar operatsion masalalarni (TOF va POJK kabi) solishtirish muhimroq farqlarni ochib berishini taklif qilishdi. Ushbu tadqiqot ASEAN mamlakatlari takaful operatorlari uchun qimmatli ma’lumotlar beradi.
